Quickscan 2007: De trein komt op gang

Iedereen ziet het nut en het belang van de ontwikkeling van Woonservicewijken in Amsterdam. Het realiseren ervan blijkt niet zo eenvoudig. Het is zoeken naar de betekenis en invulling van een Woonservicewijk. Kansen zien en drempels willen slechten. De trein komt op gang, zo blijkt uit de Quickscan Woonservicewijken die vorig jaar is gehouden.

Enkele aanbevelingen:

• Bied ondersteuning aan stadsdelen en projectleiders.
• Zorg voor oplossingen voor stedelijke knelpunten.
• Zorg voor betere in- en externe afstemming van informatie en activiteiten bij alle betrokken partijen.
• Betrek de eerstelijns hulpverleners bij de ontwikkeling van woonservicewijken.
• Geef klanten een rol in projectgroepen.

Beeld van 2007
Begin 2007 ondertekenden belanghebbende partijen het Woonservicepact Amsterdam 2007-2010 en de bijbehorende Woonserviceagenda 2007. Daarin is afgesproken dat alle stadsdelen eind 2007 een implementatieplan klaar hebben voor tenminste één Woonservicewijk. Uit de Quickscan , blijkt dat het tempo van het realiseren van implementatieplannen sterk verschilt per stadsdeel. Dit heeft onder meer te maken met het woningbestand, aanwezige voorzieningen, bestaande samenwerkingsrelaties, doortastende trekkers, financiële knelpunten en marktwerking. De Stuurgroep heeft bewust geen vast stramien neergelegd voor de Woonservicewijk. Dit biedt partijen de mogelijkheid om in te spelen op kansrijke ontwikkelingen die er al in de wijk zijn, bijvoorbeeld door aan te sluiten bij een samenwerking die er al is met een gezondheidscentrum of buurtcentrum.  

Capaciteit
In de meeste stadsdelen komt de capaciteit van zorgwoningen niet overeen met de 'bekende' vraag. De vraag van mensen die nog geen beroep doen op zorgdiensten of ze zelf betalen, en de vraag onder mensen van allochtone afkomst is nog onvoldoende in beeld.

De grootste kansen voor Woonservicewijken liggen volgens de Quickscan in gebieden waar nieuw gebouwd wordt. Projecten in de oudbouw zijn veel gecompliceerder omdat woningen moeilijker aan te passen zijn (te klein, geen ruimte voor liften, te duur). In deze wijken wonen juist veel ouderen en mensen met beperkingen. De winst die hier gehaald kan worden ligt daarom meer op het gebied van dienstverlening en zorg dan op aanpassing van woonvoorzieningen.

Betrek de eerstelijn
De eerstelijns professionals spelen tot dusver nog een geringe rol in de ontwikkeling van Woonservicewijken. Volgens de Quickscan wordt het dienstenniveau breder en beter als deze professionals bij de plannen worden betrokken.

Met de betrokkenheid van klanten is het beter gesteld; hun advies wordt gehoord en doorgegeven. Ze hebben echter weinig of geen directe invloed op beslissingen omdat ze meestal (nog) geen rol hebben in projectgroepen.

Aanbevelingen
Alle betrokken partijen in het Project wonen-zorg-dienstverlening krijgen in de Quickscan een aantal aanbevelingen aangereikt. Een selectie daaruit:

Stadsdelen

• Zorg voor goede samenwerking binnen de eigen organisatie op de terreinen die de Woonservicewijk betreffen, integrale aansturing en voldoende en capabele projectleiding.
• Maak goede afspraken met externe partijen (welzijn, zorgorganisaties) en bied hen een helder aanspreekpunt.
• Leg samenwerkings- en prestatieafspraken over een concrete woonservicewijk jaarlijks vast in een gezamenlijke overeenkomst met de partnerorganisaties.

Centrale stad

• Zorg voor ondersteuning van de stadsdelen en projectleiders.
• Zorg voor het oplossen van stedelijke knelpunten.
• Zorg voor goede instrumenten zoals een stimuleringsregeling Woonservicewijken, goede communicatie, checklisten, model-implementatieplannen, casebeschrijvingen.
• Dienst Wonen zal de ontwikkeling van Woonservicewijken meenemen in het jaarlijkse overleg over de prestatieafspraken met de corporaties.

Corporaties en federatie

• Zorg voor een doorvertaling van stedelijke afspraken naar de stadsdelen.
• Zorg voor ‘strategische’ gesprekspartners op stadsdeelniveau.
• Stem tijdig af met de stadsdelen.
• Zorg voor goede interne afstemming en communicatie.

Zorg- en welzijnsaanbieders

• Zorg voor ‘strategische’ gesprekspartners op stadsdeelniveau.
• Zoek zelf samenwerking met andere aanbieders en het stadsdeel om zo goed mogelijk op de vraag in te kunnen gaan.
• Laat de gebiedsgerichte aanpak zoveel mogelijk leidend zijn in plaats van concurrentieoverwegingen.
• Zorg voor goede interne afstemming en communicatie.

Agis Zorgkantoor

• Bundel gerichte informatie over de vraagpatronen in de zorg op gebiedsniveau en stel deze beschikbaar aan de partners.
• Bemiddel waar nodig bij voorkomende knelpunten en stagnaties.
• Gebruik het contracterings- en aanbestedingsinstrument creatiever voor de ontwikkeling van gebiedsgerichte zorg/woonservicewijken.
• Stimuleer en schep voorwaarden om de eerstelijn te betrekken. Doe dit samen met stadsdelen en de centrale stad.

De Stuurgroep wonen-zorg-dienstverlening heeft al een aantal aanbevelingen in zijn Prioriteitenagenda 2008  opgenomen.